ประวัติ Nissan จาก DAT ปี 1914 สู่ Datsun, Patrol, Skyline และ Navara ในไทย
Nissan ไม่ได้เริ่มจาก Big-M หรือ Navara ย้อนจากรถนั่ง DAT และแบรนด์ Datsun ก่อนพัฒนารถบรรทุก 4WD Patrol รถเก๋ง Skyline และผลิต NP300 Navara ในไทย
ก่อนที่ชื่อ Big-M, Frontier และ Navara จะคุ้นเคยกับคนใช้กระบะไทย มีรถเล็กชื่อ DAT, รถ Datsun และเรื่องราวของโรงงานรถยนต์ญี่ปุ่นที่เริ่มตั้งแต่ปี 1911 Nissan Motor ที่เรารู้จักตั้งขึ้นในปี 1933 หลังจากรถ DAT คันแรกเกือบสองทศวรรษ บทความนี้เชื่อมรถยนต์นั่ง รถสปอร์ต Patrol 4WD รถกระบะและการผลิตในประเทศไทย โดยแยกปีบริษัทกับปีเปิดตัวรถไม่ให้ปะปนกัน
รากของ Nissan: Kwaishinsha ปี 1911 ไม่ใช่ปีตั้ง Nissan Motor
จุดเริ่มต้นของรถยนต์สาย Nissan ย้อนไปถึง Kwaishinsha Motor Car Works ที่ Masujiro Hashimoto ตั้งขึ้นในโตเกียวปี 1911 เป็นโรงงานยานยนต์ขนาดเล็กที่มุ่งสร้างรถเหมาะกับสภาพญี่ปุ่น ในเดือนมีนาคมปี 1914 โรงงานนี้สร้างรถยนต์นั่งสี่ล้อ DAT สำเร็จ ชื่อนี้มาจากตัวอักษรต้นนามสกุลผู้สนับสนุนสามคนคือ Den, Aoyama และ Takeuchi จึงไม่ใช่ชื่อรุ่นกระบะ Navara หรือปีจดทะเบียน Nissan Motor
ช่วงก่อนตั้ง Nissan มีการเปลี่ยนชื่อและรวมกิจการหลายครั้ง รวมถึงการรวมกับ Jitsuyo Jidosha ผู้ทำรถสามล้อในโอซาก้า กิจการ DAT เข้ามาเกี่ยวพันกับ Tobata Casting ของ Yoshisuke Aikawa ในปี 1931 ลำดับเหล่านี้อธิบายว่าทำไมประวัติรถรุ่นแรกจึงเก่ากว่าบริษัท Nissan Motor เอง การเขียนว่าบริษัท Nissan Motor ก่อตั้งปี 1911 จึงคลาดเคลื่อนจากการแยกบริษัทบรรพบุรุษและนิติบุคคล
DATSON กับ Datsun: ชื่อ SUN เกิดก่อนชื่อบริษัท Nissan
กลุ่ม DAT พัฒนารถยนต์นั่งขนาดเล็กในปี 1931 โดยเดิมใช้ชื่อ DATSON ซึ่งสื่อถึงรถรุ่นเล็กที่สืบเชื้อสายจาก DAT แต่เสียง SON ไปพ้องคำภาษาญี่ปุ่นที่หมายถึงการสูญเสีย จึงเปลี่ยนเป็น SUN และเริ่มจำหน่ายรถภายใต้ชื่อ Datsun ในเดือนมีนาคม 1932 การเปลี่ยนสะกดนี้เป็นเรื่องชื่อรถ ไม่ใช่การย้ายโรงงานหรือการใช้ชื่อบริษัท Nissan Motor ในปีเดียวกัน
รถ Datsun ต้นยุคเริ่มจากรถนั่งขนาดเล็กพร้อมกับการต่อยอดตัวถังสำหรับงานขนส่ง ไม่ใช่มีรถกระบะคันแรกแล้วจึงค่อยพัฒนารถยนต์นั่ง การอ่านโบรชัวร์หรือภาพ Datsun ที่ผลิตในปี 1935 ควรระบุว่าเป็นรถยุคผู้ผลิต Nissan หลังเกิดชื่อบริษัทแล้ว และแยกว่ารุ่นใดเป็น sedan, roadster หรือ truck แม้บางรุ่นใช้โครงสร้างตัวรถร่วมกัน
ปี 1933–1935: จัดตั้งบริษัท ตั้งชื่อ Nissan และเริ่มผลิตจำนวนมาก
วันที่ 26 ธันวาคม 1933 บริษัท Jidosha Seizo Co., Ltd. ก่อตั้งขึ้นในโยโกฮามาโดยเงินลงทุนจากกิจการของ Yoshisuke Aikawa ซึ่งเป็นเหตุการณ์ทางนิติบุคคลที่ Nissan ใช้นับวันก่อตั้งบริษัท ส่วนชื่อ Nissan Motor Co., Ltd. เริ่มใช้ในเดือนมิถุนายน 1934 เมื่อ Nihon Sangyo เข้ามาถือหุ้นทั้งหมด จึงควรแยกปีตั้งบริษัทกับปีเปลี่ยนชื่อและไม่เหมารวมกับ DAT ปี 1914
การสร้างโรงงานโยโกฮามาเสร็จในปี 1935 และ Nissan เริ่มผลิตรถ Datsun ด้วยระบบสายการผลิตที่เป็นหลักหมายของอุตสาหกรรมรถญี่ปุ่น รถ Datsun Model 14 มีทั้งรถยนต์นั่งและรถเพื่อการค้า ตัวอย่างรถที่ถ่ายในพิพิธภัณฑ์ปี 2016 หรือ 2025 จึงแสดงรูปลักษณ์รถรุ่นปี 1935 ได้ แต่ภาพถ่ายใหม่ไม่ใช่บันทึกว่าคนถ่ายอยู่ในโรงงานเมื่อ 1935
กระบะ Datsun เกิดปี 1934 ไม่ใช่เริ่มจาก Big-M หรือ Navara
Nissan Heritage อธิบายว่ารถ Datsun ก่อนสงครามมีการทำตัวถังขนส่งบนพื้นฐานรถนั่งตั้งแต่ยุคแรก แต่รถเพื่อการพาณิชย์รุ่นจริงจังรุ่นแรกคือ Datsun 13 Truck ปี 1934 และมี Datsun 14 Truck ในเดือนกุมภาพันธ์ 1935 รวมถึง 15T และ 17T หลังจากนั้น จึงเป็นต้นทางสายปิกอัพของผู้ผลิตโดยไม่ควรเรียกทุกคันว่า Navara หรือ Big-M ซึ่งเป็นชื่อของคนละตลาดและยุค
หลังสงครามบริษัทรื้อฟื้นสายรถบรรทุก Datsun ในปี 1946 และในช่วงปี 1950 มีรุ่น 220 ซึ่งใช้ชิ้นส่วนร่วมกับรถยนต์นั่ง Datsun 1000 210 โดย Nissan ระบุว่าเริ่มส่งออกปิกอัพ 220 ไปสหรัฐอเมริกามากขึ้นหลังงาน Los Angeles Auto Show ปี 1958 เส้นเวลานี้เชื่อมผู้ผลิตจากรถคลาสสิกถึงธุรกิจกระบะโลก แต่ไม่ได้บอกสเปกของรถที่จำหน่ายในไทยในเวลาต่อมา
Patrol ปี 1951: สายรถ 4WD ที่แยกจากกระบะ
ในเดือนธันวาคม 1951 Nissan เปิดตัว Patrol 4W60 รถขับเคลื่อนสี่ล้อสำหรับงานสมบุกสมบันและการเดินทางในสภาพทางยาก รถรุ่นนี้อยู่คนละสายผลิตภัณฑ์กับกระบะ Datsun โดยรถ Patrol เจเนอเรชันที่สองรหัส 60 ออกในปี 1960 และมีตัวถังสั้น ยาว รวมถึงรุ่นใช้เป็นรถดับเพลิง ความแตกต่างนี้สำคัญต่อเว็บ 4WD เพราะรถ 4WD ไม่ได้มีแต่รถกระบะที่เปลี่ยนเป็นขับเคลื่อนสี่ล้อ
Nissan Heritage ระบุว่า Patrol เป็นชื่อรุ่นที่ใช้งานต่อเนื่องมายาวนานนอกประเทศญี่ปุ่น และเจเนอเรชัน 60 มีโครงสร้างแชสซีคานกับเพลาแข็งแหนบ ซึ่งเป็นบริบทรถวิบากยุคนั้น การสรุปว่าระบบขับเคลื่อนของ Patrol ปี 1960 ใช้งานแบบเดียวกับ Frontier/Navara ปัจจุบันจึงไม่มีหลักฐาน และการสร้างหน้า Model ต้องอิงข้อมูลรถแต่ละยุคแทนการอธิบายอย่างกว้าง ๆ ในบทความแบรนด์
Bluebird, Sunny และ Prince: Nissan เป็นผู้ผลิตรถยนต์นั่งด้วย
Nissan เปิดตัว Datsun Bluebird 310 ในปี 1959 เป็นรถยนต์นั่งที่เน้นความสบายในชีวิตประจำวัน ต่อมา Datsun Sunny 1000 B10 เปิดตัวในเดือนเมษายน 1966 เพื่อให้ครอบครัวเข้าถึงรถยนต์นั่งราคาย่อมเยามากขึ้น รายละเอียดเหล่านี้ทำให้เห็นว่า Nissan เติบโตจากรถเก๋งและรถคอมแพ็กต์คู่กับรถขนส่ง ไม่ใช่ผู้ผลิตกระบะเพียงอย่างเดียวตามจำนวนหน้ารุ่นรถบนเว็บไซต์
เดือนสิงหาคม 1966 Nissan ควบรวมกับ Prince Motor ซึ่งมีสายรถ Skyline และ Gloria มาก่อน รถ Skyline จึงไม่ได้ถือกำเนิดเป็นสินค้าของ Nissan Motor ตั้งแต่ปี 1911 หรือเมื่อเริ่มผลิตรถ Datsun ปี 1932 การแยกที่มาของ Prince จะช่วยให้เขียนบทความ Skyline หรือ GT-R ที่อ่านย้อนหลังได้โดยไม่ทำให้แบรนด์ ผู้ผลิตเดิม และปีเริ่มรถรุ่นนั้นสับสนกัน
Fairlady Z และ Skyline GT-R ปี 1969: ความสำเร็จรถสปอร์ต
ในเดือนตุลาคม 1969 Nissan เปิดตัว Fairlady Z รหัส S30 ซึ่งเป็นรถสปอร์ตที่รู้จักในตลาดส่งออกอย่าง Datsun 240Z ส่วน Skyline 2000 GT-R รุ่น PGC10 เป็นรถสมรรถนะสูงอีกสายหนึ่งในปี 1969 สองรุ่นนี้ยืนยันว่าบริษัทพัฒนาเทคโนโลยีเครื่องยนต์และรถยนต์นั่งหลากหลาย ไม่ใช่สเปกแชสซีหรือเครื่องยนต์รถกระบะไทยที่ผลิตในยุคหลัง
ประวัติชื่อ Fairlady เริ่มจากรถ Datsun Sports ก่อนเปิดตัว Fairlady Z ตัวถังปิดในปี 1969 จึงมีทั้งชื่อ Fairlady รุ่นเปิดประทุนยุคก่อนและรถ Z ที่ผู้คนจดจำ การเขียนประวัติ Nissan โดยนำชื่อ Z ไปแทนรถ Fairlady ทุกยุคไม่แม่นยำ และไม่ควรนำเครื่องยนต์ Skyline GT-R ไปเชื่อมกับ Big-M, Frontier หรือ Navara เพราะเป็นผลิตภัณฑ์คนละวัตถุประสงค์
รถ Datsun Pickup 320, 520 และเรื่องชื่อรถในตลาดโลก
รถกระบะ Datsun 320 เปิดตัวในเดือนสิงหาคม 1961 โดยนำรูปลักษณ์ด้านหน้าที่ชวนให้นึกถึง Bluebird มาใช้และเพิ่มความสะดวกสบายในการขับขี่ รถ 320 เปลี่ยนโฉมเต็มตัวเป็นตระกูล 520 ในเดือนพฤษภาคม 1965 บริษัทมีทั้งรถบรรทุกเล็ก รถตู้และรถยนต์นั่งในช่วงเดียวกัน จึงเห็นการใช้เทคโนโลยีร่วมข้ามกลุ่มสินค้าโดยไม่ได้หมายความว่าทุกรุ่นมีตัวถังเหมือนกัน
คำว่า Datsun Pickup, Nissan Pickup และ Nissan Frontier/Navara เปลี่ยนไปตามตลาดและยุค รุ่นเก่าบางรุ่นใช้ชื่อ Datsun โดยไม่มีคำว่า Navara อยู่บนตัวรถเลย การสร้างลำดับประวัติบนเว็บไซต์ควรรักษาชื่อ Big-M, Frontier, Navara และ D22 ของตลาดไทยแต่ละช่วง โดยเชื่อมเข้ากับประวัติสายกระบะโลกอย่างระมัดระวังและไม่อ้างว่า Datsun 320 เป็น Navara เจเนอเรชันหนึ่งโดยไม่มีขอบเขตแหล่งอ้างอิง
ประเทศไทย: โรงงานปี 1962 กับสายผลิตสมุทรปราการปี 1975
ข่าวทางการ Nissan Motor Thailand วันที่ 25 มิถุนายน 2025 ยืนยันว่าโรงงานผลิต Nissan แห่งแรกในประเทศไทยตั้งขึ้นในปี 1962 และสายการผลิตหมายเลข 1 ที่โรงงานสมุทรปราการในปัจจุบันเริ่มดำเนินงานปี 1975 นั่นคือเหตุการณ์คนละแห่งหรือคนละช่วงของการลงทุน ซึ่งไม่ควรถูกสรุปว่าปี 1975 เป็นวันที่ Nissan เริ่มผลิตรถในไทยครั้งแรก โดยควรตรวจรายละเอียดนิติบุคคลและผู้จัดจำหน่ายแยกจากหมุดหมายโรงงาน
ประกาศเดียวกันระบุว่าสายการผลิตที่ 1 ทำรถสะสมมากกว่า 2.5 ล้านคันใน 50 ปีถึงเวลาของประกาศและวางแผนรวมสายการผลิตเพื่อรองรับ Almera, Kicks e-POWER, Navara และ Terra ข้อมูลนี้แสดงอย่างชัดเจนว่าโรงงาน Nissan ในไทยไม่ได้มีผลิตภัณฑ์เฉพาะกระบะ ส่วนตัวเลขกำลังผลิตและรุ่นที่จะผลิตต่อไปเป็นแผน ณ มิถุนายน 2025 ไม่ใช่การยืนยันว่าทุกรุ่นผลิตจริงอยู่ ณ วันที่คนอ่านบทความในอนาคต
จาก D22 สู่ NP300 Navara: การผลิตไทยกับชื่อ Frontier
บันทึก Nissan Corporate Heritage ปี 1997 ระบุรถ Datsun D22 ซึ่งเป็นหมุดหมายของยุคกระบะที่จะเชื่อมไปสู่ชื่อ Frontier ในบางตลาด และชื่อ Navara ในอีกหลายประเทศ การเล่าเรื่องควรแยกชื่อทางการตลาดจากรหัสตัวถัง ไม่ใช้คำว่า Frontier ที่คนไทยคุ้นเป็นชื่ออย่างเป็นทางการทุกตลาดหรืออ้างว่ารุ่น D22 เปิดตัวทั่วโลกในวันเดียวกับประเทศไทยโดยไม่มีเอกสารกำกับ
เอกสารพัฒนา Nissan NP300 Navara/Frontier ของผู้ผลิตยืนยันว่าเริ่มผลิตรถกระบะเจเนอเรชันที่สิบสองในประเทศไทยตั้งแต่ปี 2014 ก่อนกระจายการผลิตและจำหน่ายสู่ตลาดโลก จึงถือเป็นอีกบทบาทของไทยในเครือข่ายการผลิตกระบะ แต่ไม่ควรนำข้อมูล Nissan NP300/Navara ปี 2014 ไปเป็นข้อมูลทางเทคนิคของ Big-M รุ่นเก่าหรือ Frontier D22 ทั้งหมด เพราะรุ่นปีและตลาดต่างกัน
รถยนต์ไฟฟ้าก่อน LEAF: ประวัติ Tama และ Prince
ในปี 1947 บริษัท Tokyo Electro Automobile ที่ต่อมามีเส้นทางวิวัฒน์เป็น Prince Motor พัฒนารถยนต์ไฟฟ้า Tama สำหรับการใช้งานหลังสงครามในญี่ปุ่นซึ่งขาดแคลนน้ำมัน บริษัทนี้ยังไม่ใช่ Nissan Motor ในเวลานั้น จนกระทั่งเส้นธุรกิจ Prince ควบรวม Nissan ในปี 1966 จึงต้องอธิบาย Tama ว่าเป็นมรดกของบริษัทบรรพบุรุษในกลุ่มที่ควบรวมมา ไม่ใช่ Nissan Motor ขายรถรุ่น Tama โดยตรงตั้งแต่ปี 1947
รถยนต์ไฟฟ้า LEAF เริ่มทำตลาดในปี 2010 และ Nissan ระบุว่าเป็นหนึ่งในรถยนต์ไฟฟ้าผลิตจำนวนมากยุคบุกเบิก ขณะเดียวกันปี 2016 บริษัทนำเทคโนโลยี e-POWER มาใช้กับ Note ซึ่งใช้เครื่องยนต์เบนซินผลิตไฟฟ้าและใช้มอเตอร์ขับเคลื่อนล้อ เทคโนโลยีดังกล่าวไม่ควรถูกนำไปอ้างว่า Navara ทุกปีเป็นรถ EV หรือว่ารถไฟฟ้าของ Nissan เพิ่งเริ่มต้นจาก LEAF โดยไม่มีรากมาก่อน
Renault–Nissan Alliance ปี 1999 กับทิศทางอุตสาหกรรม
Nissan และ Renault ทำข้อตกลงพันธมิตรระดับบริษัทในเดือนมีนาคม 1999 โดยมีความร่วมมือด้านทุน การบริหารและการพัฒนาธุรกิจตามเส้นเวลาทางการ การเปลี่ยนแปลงนี้มีผลต่อเครือข่ายธุรกิจระดับโลก แต่ไม่ใช่การเปลี่ยนชื่อบริษัท Nissan Motor ให้เป็น Renault หรือการเปิดตัวรถกระบะ Navara รุ่นแรกในปี 1999
เมื่อพิจารณาตั้งแต่ DAT ปี 1914 การตั้งบริษัท Nissan ปี 1933 ไปถึงพันธมิตรปี 1999 และฐานผลิตในประเทศไทย จะเห็นว่าเรื่องราวของผู้ผลิตประกอบด้วยผู้คน องค์กร โรงงานและแบรนด์ที่เปลี่ยนแปลงตามช่วงเวลา ประวัติองค์กรจึงไม่ใช่รายการรุ่นรถเพียงอย่างเดียว และการเขียนถึงสถานะพันธมิตรในอนาคตต้องตรวจเอกสารประกาศล่าสุด ไม่ถือว่าสัดส่วนการถือหุ้นคงที่ตลอดไป
บทความ Nissan บน 4WDSociety ควรเชื่อมกับรุ่นรถอย่างไร
4WDSociety มีฐานข้อมูลรถ Nissan Big-M, Frontier และ Navara ซึ่งเป็นเรื่องของรุ่นกระบะและการใช้งานจริงในไทย ขณะที่ Nissan Brand History ควรตอบว่ารถ DAT มาจากไหน Datsun เปลี่ยนชื่อเมื่อไร รถนั่ง Bluebird/Sunny/GT-R สำคัญอย่างไร และโรงงานไทยเกี่ยวข้องกับการผลิตระดับโลกช่วงไหน การแยกนี้ทำให้ไม่ต้องคัดลอกเนื้อหา Big-M หรือ Navara ทั้งหมดลงหน้าบริษัท
สำหรับคำถามที่เจาะจงเครื่องยนต์ D22 รุ่นปีไหนมีระบบขับเคลื่อนอะไร หรือ Navara รุ่นปัจจุบันมีรุ่นย่อยใดในตลาดไทย ควรเข้าไปดู Vehicle Master ของ Frontier หรือ Navara ที่ตรวจหลักฐานตรงรุ่น ไม่อนุมานว่ารถ Datsun Truck ปี 1934 กับ Navara ปี 2014 ใช้ชิ้นส่วนร่วมกัน และไม่สร้างหน้า Bluebird, Sunny หรือ LEAF แบบว่างเปล่าเพื่อเพิ่มจำนวนหน้า SEO โดยไม่มีข้อมูลเฉพาะรุ่นเพียงพอ
เอกสารประวัติจาก Nissan Motor
ใช้ประวัติบริษัท รถใน Nissan Heritage และประกาศทางการของ Nissan Thailand โดยตรง ภาพประกอบเป็นภาพจากผู้ถ่าย Wikimedia Commons พร้อมปีที่ถ่ายจริง ไม่ใช่ภาพโรงงานในปีที่รถเปิดตัว
- Nissan's Beginnings — DAT, Datsun, 1933 incorporation and 1934 namingNissan Motor Corporation
- Nissan Heritage — Kwaishinsha and the 1914 DATNissan Motor Corporation
- Nissan Heritage — The birth of Datsun and the DATSON nameNissan Motor Corporation
- Nissan Heritage — Roots of the Datsun pickup: 1934 Type 13Nissan Motor Corporation
- Datsun 14 Pickup — 1935 Yokohama mass-production exampleNissan Motor Corporation
- Datsun Pickup 220 — 1958 heritage vehicleNissan Motor Corporation
- Datsun Pickup 320 — 1961 introductionNissan Motor Corporation
- Nissan Patrol — 1951 origins and 1960 second-generation 60Nissan Motor Corporation
- 1960s corporate timeline — 1966 Prince merger and passenger car modelsNissan Motor Corporation
- Nissan Heritage Stories — Bluebird, Sunny, Skyline and Fairlady ZNissan Motor Corporation
- Tama Electric Car — 1947, from Prince's corporate predecessorNissan Motor Corporation
- Nissan EV History — Tama 1947 through Nissan LEAF 2010Nissan Motor Corporation
- Nissan corporate history — LEAF launch 2010 and e-POWERNissan Motor Corporation
- Nissan Thailand — 2025 line integration and Thai factoriesNissan Motor (Thailand)
- 1990s history — Nissan D22 model and Thailand's eraNissan Motor Corporation
- 1990s corporate heritage — March 1999 Renault Nissan allianceNissan Motor Corporation